ก่อนทำการการเจาะเลือด

  • ทารกที่จะเจาะเก็บเลือด ต้องอายุมากกว่า 48 ชั่วโมงขึ้นไป และ ทารกได้กินนมหรือโปรตีนทดแทนแล้ว  (ถ้าทารกไม่ได้กินนม หรือ ไม่ระบุเรื่องการกินนมในใบประวัติ จะไม่รายงานผลการตรวจวิเคราะห์ฟีนิลอะลานีน )

  • ควรกรอกประวัติของทารก ลงในแบบฟอร์มใบประวัติที่แนบอยู่กับกระดาษซับให้ชัดเจน โดยเฉพาะชื่อมารดา วันเกิด วันเจาะเลือด HN(ทารก) ที่อยู่และหมายเลขโทรศัพท์ เพื่อใช้ในการติดต่อและตามทารกกลับมารักษา

กรอกประวัติ


  • ห้าม ใช้กระดาษซับที่เปื้อนน้ำ แอลกอฮอล์ น้ำยาฆ่าเชื้อ และ น้ำยาต่างๆ

  • ห้าม สัมผัสกระดาษซับบริเวณวงกลมที่จะหยดเลือด


การเตรียมอุปกรณ์สำหรับเก็บตัวอย่าง

อุปกรณ์สำหรับใช้ในการเก็บตัวอย่างเลือดจากทารกประกอบด้วย

  1. แอลกอฮอล์ 70 %

  2. เข็มฉีดยาเบอร์ 24 ขนาด 1 นิ้ว หรือ Lancet ขนาด 2 มิลลิเมตร

  3. สำลี

  4. ถุงมือทางการแพทย์

  5. กระดาษซับสำหรับเก็บเลือด



    อุปกรณ์สำหรับใช้ในการเก็บตัวอย่างเลือดจากทารก


กระดาษซับสำหรับเก็บเลือด

กระดาษซับที่ใช้เก็บเลือดจากทารกแรกเกิดในกิจกรรมการตรวจคัดกรอง ต้องเป็นกระดาษซับที่ใช้วัตถุดิบจากผู้ผลิตที่ได้ผ่านการพิจารณาและรับรองจากองค์การอาหารและยา (FDA) ของประเทศสหรัฐอเมริกา เพื่อใช้สำหรับเก็บตัวอย่างเลือดที่ใช้ในการตรวจคัดกรองทารกแรกเกิด กระดาษซับสำหรับเก็บเลือดทารกนี้จะไวต่ออุณหภูมิที่เปลี่ยนแปลงและความชื้น ดังนั้นควรเก็บไว้ในที่แห้ง กระดาษซับที่ใช้ในห้องปฏิบัติการทั่วไปไม่สามารถนำมาใช้งานได้

ตัวอย่างกระดาษซับ

 

การเก็บรักษาก่อนการใช้

1.ควรเก็บกระดาษซับไว้ในซองที่จัดส่งไปให้

2.ไม่ควรเก็บในที่ที่อากาศร้อนและมีความชื้นสูง

3.หลีกเลี่ยงการเก็บในบริเวณแสงแดดส่องถึง

กระดาษซับพร้อมซอง

การเจาะเลือด

1. ข้อควรปฏิบัติก่อนการเจาะเลือด

  • ตรวจสอบทารกที่จะทำการเจาะเลือดกับใบประวัติให้ตรงกัน

 

  • ล้างมือให้สะอาดด้วยน้ำและสบู่
  • สวมถุงมือ ถ้าทำการเจาะมากกว่า 1 ราย ควรเปลี่ยนถุงมือทุกครั้ง
  • เตรียมภาชนะสำหรับทิ้ง เข็ม หรือ Lancet หลังการใช้งาน

 

ตำแหน่งการหยดเลือดลงบนกระดาษซับ


  • หยดเลือดลงตรงจุดกึ่งกลางของวงเพียงครั้งเดียว
  • เลือดจะซึมออกไปเป็นรัศมีวงกลม
  • เลือดจะซึมทะลุด้านหลังของกระดาษ
  • ห้าม หยดเลือดซ้ำลงบนวงเดิม
  • ควรหยดเลือดบนกระดาษซับให้เต็มวงทุกวง
  • ทารกที่มีปัญหาเก็บเลือดยาก ขอให้เก็บเลือดให้ได้อย่างน้อย 4 วง


2. การทำความสะอาดบริเวณที่เจาะเลือด

เช็ดผิวหนังบริเวณส้นเท้าหรือหลังมือบริเวณเส้นเลือดดำที่จะทำการเจาะ (ตามลูกศรชี้) ด้วยแอลกอฮอล์ 70% รอให้แอลกอฮอล์แห้ง

3. การเจาะเลือด

การเจาะเลือดทารกแรกเกิดสามารถเจาะได้ 2 ตำแหน่ง คือ บริเวณส้นเท้า และเส้นเลือดดำหลังมือ

  • เจาะจากส้นเท้า

1. การทำให้ส้นเท้าอบอุ่น โดยใช้น้ำอุ่นหรือผ้าขนหนูชุบน้ำอุ่น ปิดส้นเท้าไว้ประมาณ 3 นาที ถ้าจับเท้าให้ห้อยลงต่ำกว่าระดับหัวใจ จะทำให้เลือดไหลดีขึ้น

 

2. หลังทำความสะอาดบริเวณที่จะเจาะเลือดด้วยแอลกอฮอล์ 70% แล้วทิ้งให้  แอลกอฮอล์ระเหยสักครู่  ถ้าส้นเท้าของทารกยังเปียกน้ำหรือแอลกอฮอล์ขณะทำการเจาะเลือด จะทำให้เลือดเจือจางและมีผลต่อการวิเคราะห์

 

3. เจาะด้วย Lancet ที่มีความลึก 2 มิลลิเมตร (ทารกบางรายกระดูกอาจอยู่ตื้นกว่า 2 มิลลิเมตร ต้องศึกษาแล้วแต่กรณี)


4. เมื่อเจาะแล้วให้เช็ดหยดเลือดหยดแรกทิ้งด้วยสำลีแห้งที่ฆ่าเชื้อแล้ว



5. บีบแล้วคลายเบาๆให้เลือดซึมออกมาเป็นหยดใหญ่


6. หยดบนกระดาษบริเวณวงกลมที่พิมพ์ไว้ วงละ 1 หยด หยดเลือดจะซึมแผ่ออกจนเต็มวง

อย่าให้กระดาษซับแตะกับผิวตำแหน่งที่เจาะเลือด การบีบหรือเค้นแรงๆจะทำให้มีเนื้อเยื่อหลุดปนลงมากับเลือดและ  ห้าม หยดเลือดซ้ำในวงเดียวกัน เพราะการหยดเลือดซ้ำบนกระดาษซับที่วงกลมเดียวกันมากกว่า 1 หยด  เมื่อเลือดแห้งจะกลายเป็นแผ่นเลือดหนาอยู่ในเนื้อกระดาษทำให้ไม่สามารถสกัดเลือดออกมาตรวจวิเคราะห์ทางห้องปฏิบัติการได้


7. หยดเลือดบนกระดาษให้ครบทุกวง


8. เมื่อเก็บเลือดเสร็จแล้วให้ยกขาเด็กขึ้นเหนือตัวและใช้สำลีแห้งที่ฆ่าเชื้อแล้วกดบนรอยเจาะจนกระทั่งเลือดหยุด

ไม่แนะนำให้ใช้พลาสเตอร์ยาปิดแผล ปิดบนรอยเจาะ


  • เจาะเลือดจากเส้นเลือดดำหลังมือ

1. ลักษณะการหักข้อมือ เพื่อให้เห็นเส้นเลือดดำหลังมือ


2.ลักษณะการหนีบจับข้อมือ เพื่อการเจาะเลือดของเส้นเลือดดำหลังมือ

3. เช็ดตำแหน่งที่จะเจาะเลือดด้วยแอลกอฮอล์


4.ใช้เข็มฉีดยาเบอร์ 24 ขนาด 1 นิ้ว ไม่ต้องใช้กระบอกฉีดยา เจาะเส้นเลือดดำบนหลังมือ


5.บีบและคลายแขนเบาๆปล่อยให้เลือดซึมออกมาเป็นหยดใหญ่

6. หยดเลือดลงบนกระดาษบริเวณวงกลมที่พิมพ์ไว้ วงละ 1 หยด หยดเลือดจะซึมแผ่ออกจนเต็มวง ห้าม หยดเลือดซ้ำบนกระดาษที่วงกลมเดียวกันมากกว่า 1 หยด เพราะเมื่อเลือดแห้งจะกลายเป็นแผ่นเลือดหนาอยู่ในเนื้อกระดาษ ทำให้ไม่สามารถสกัดเลือดออกมาตรวจวิเคราะห์ได้


7. เมื่อเก็บเลือดเสร็จแล้วให้ใช้สำลีแห้งที่ฆ่าเชื้อแล้วกดบนรอยเจาะจนกระทั่งเลือดหยุด  ไม่แนะนำให้ใช้พลาสเตอร์ยาปิดแผล ปิดบนรอยเจาะ


ข้อแนะนำ

  • วิธีนี้ควรกระทำโดยแพทย์หรือพยาบาลผู้เชี่ยวชาญเท่านั้น
  • อย่าเจาะเลือดจากมือข้างเดียวกับข้างที่กำลังให้น้ำเกลือทางสาย
  • ในกรณีทารกป่วยที่ต้องได้รับการดูแลเป็นพิเศษ การเจาะอาจต้องอยู่ในดุลยพินิจของแพทย์ หรือหากมีการเจาะเก็บเลือดเพื่อกรณีอื่นอาจเก็บตัวอย่างบนกระดาษซับเลือดในคราวเดียวกันได้
  • เข็มฉีดยาและ Lancet หลังใช้งาน ให้ทิ้งลงในภาชนะป้องกันการแทงทะลุ ห้ามนำกลับมาใช้อีก

Login Form